NIK: w 9 na 10 szpitali klinicznych łamano normy czasu pracy. Lekarz dyżurował 70 godzin

70 godzin bez przerwy

Najwyższa Izba Kontroli skontrolowała dziesięć szpitali klinicznych w Polsce i w dziewięciu z nich stwierdziła łamanie norm organizacji czasu pracy. Personel rutynowo nie korzystał z wymaganego, jedenastogodzinnego nieprzerwanego odpoczynku dobowego. Łącznie 75 lekarzy i pielęgniarek pracowało bez przerwy ponad dobę, a rekordowy dyżur jednego lekarza trwał 70 godzin i 10 minut. Zdaniem NIK takie praktyki stanowią „bezpośrednie zagrożenie dla bezpieczeństwa pacjentów”.

Luka w prawie: kontrakty cywilnoprawne

Izba wskazuje strukturalną przyczynę: znaczna część lekarzy pracuje na umowach cywilnoprawnych (kontraktach), które nie podlegają Kodeksowi pracy — a więc limity czasu pracy i normy odpoczynku formalnie ich nie obejmują. Szpitale, borykające się z niedoborami kadrowymi, wypełniają tym sposobem grafiki, co sprawia, że ekstremalnie długie dyżury stają się normą, a nie wyjątkiem.

Nie tylko czas pracy

Kontrola ujawniła też inne nieprawidłowości. W Warszawie i Rzeszowie stwierdzono uchybienia sanitarno-techniczne — uszkodzone ściany, podłogi i instalacje; w Rzeszowie blok operacyjny od 2018 roku działa na warunkowych zgodach z powodu nieusuniętych usterek. W trzech szpitalach zaniedbano obowiązkowe przeglądy aparatury medycznej. Sytuacja finansowa części placówek jest trudna — z wysokim zadłużeniem i deficytami.

Czego żąda NIK

Izba skierowała wnioski przede wszystkim do Ministra Zdrowia. Domaga się dwóch zmian: nowelizacji przepisów o czasie pracy personelu medycznego — obejmującej także zatrudnionych na kontraktach — oraz wdrożenia centralnego systemu rejestracji czasu pracy wszystkich pracowników medycznych, niezależnie od formy zatrudnienia. Bez tego, jak ocenia NIK, wewnętrzne procedury szpitali nie zapobiegną kolejnym przypadkom skrajnego przepracowania.

Problem nie jest nowy — środowisko lekarskie od lat alarmuje, że system trzyma się dzięki pracy ponad siły. Raport NIK po raz pierwszy pokazuje skalę zjawiska w szpitalach klinicznych, czyli placówkach leczących najtrudniejsze przypadki.