---
title: "Wulkan na Antarktydzie wypluwa złoto. Zagadka góry Erebus"
description: "Mount Erebus, najdalej na południe wysunięty czynny wulkan świata, wraz z gazami wyrzuca w powietrze mikroskopijne cząstki szczerego złota. Naukowcy szacują dobową emisję na około 80 gramów kruszcu, a drobiny unoszą się na setki kilometrów nad lodową pustynią."
category: "Nauka"
category_url: https://relacja24.pl/kategoria/nauka
author: "Magdalena Lewandowska"
published: 2026-07-04T05:23:21.000Z
updated: 2026-07-04T05:23:21.000Z
canonical: https://relacja24.pl/artykul/wulkan-erebus-antarktyda-zloto
tags: ["nauka", "Antarktyda", "wulkan", "Erebus", "geologia"]
---
# Wulkan na Antarktydzie wypluwa złoto. Zagadka góry Erebus

Mount Erebus, najdalej na południe wysunięty czynny wulkan świata, wraz z gazami wyrzuca w powietrze mikroskopijne cząstki szczerego złota. Naukowcy szacują dobową emisję na około 80 gramów kruszcu, a drobiny unoszą się na setki kilometrów nad lodową pustynią.

Na końcu świata, pośród lodów Antarktydy, przyroda robi coś, co brzmi jak legenda: sypie złotem.

## Ognista góra pośród lodu

Jak podaje [Rzeczpospolita](https://www.rp.pl/nauka/art44758741-wulkan-wypluwa-nie-lawe-a-szczere-zloto-naukowcy-o-tajemnicy-gory-erebus), Mount Erebus to najdalej na południe wysunięty czynny wulkan na Ziemi. Leży na Wyspie Rossa, około 1350 kilometrów od bieguna południowego, a na jego szczycie od lat utrzymuje się jezioro płynnej lawy — rzadkość w skali globu.

## Złoto w chmurze gazów

Największą osobliwością Erebusa nie jest jednak lawa, lecz to, co wulkan wyrzuca wraz z gazami. Unoszą się w nich mikroskopijne cząstki metalicznego złota. Szacuje się, że wulkan emituje w ten sposób około 80 gramów kruszcu dziennie. To ilość znikoma z punktu widzenia górnictwa, ale zjawisko jest wyjątkowe: drobiny złota potrafią przemieszczać się z prądami powietrza na setki, a nawet ponad tysiąc kilometrów od krateru.

## Skąd bierze się kruszec

Naukowcy wciąż badają mechanizm tego zjawiska. Według głównych hipotez złoto jest transportowane przez gorące gazy wulkaniczne, a gdy temperatura spada, atomy metalu łączą się w drobne kryształy. Rozważana jest też możliwość, że kruszec odkłada się w rejonie jeziora lawy i stamtąd zostaje unoszony przez wznoszące się gazy. Erebus uchodzi za jedyny znany wulkan, w którym udokumentowano emisję cząstek krystalicznego złota.

## Dlaczego to ważne

Choć „złoty deszcz” z Erebusa nie ma znaczenia gospodarczego, dla nauki jest cenną wskazówką. Pokazuje, jak pierwiastki wędrują z wnętrza Ziemi na powierzchnię i do atmosfery, i pomaga zrozumieć procesy chemiczne zachodzące w wulkanach. To też przypomnienie, że nawet najlepiej zbadane zakątki planety wciąż potrafią zaskakiwać.

## Źródła

- [Wulkan wypluwa nie lawę, a szczere złoto. Naukowcy o tajemnicy góry Erebus](https://www.rp.pl/nauka/art44758741-wulkan-wypluwa-nie-lawe-a-szczere-zloto-naukowcy-o-tajemnicy-gory-erebus)
- [Mount Erebus](https://en.wikipedia.org/wiki/Mount_Erebus)