---
title: "Ukraina otworzy archiwa ws. Wołynia. Zełenski zapowiada przełom"
description: "Wołodymyr Zełenski ogłosił otwarcie archiwów ukraińskich służb dotyczących zbrodni wołyńskiej i wydanie pozwoleń na prace poszukiwawcze oraz ekshumacyjne. To jedna z najtrudniejszych spraw w relacjach Warszawy i Kijowa, blokowana od lat."
category: "Kraj"
category_url: https://relacja24.pl/kategoria/kraj
author: "Katarzyna Dąbrowska"
published: 2026-07-17T17:57:00.000Z
updated: 2026-07-17T17:57:00.000Z
canonical: https://relacja24.pl/artykul/ukraina-otworzy-archiwa-wolyn-zelenski
tags: ["Wołyń", "Ukraina", "Zełenski", "IPN", "relacje polsko-ukraińskie"]
---
# Ukraina otworzy archiwa ws. Wołynia. Zełenski zapowiada przełom

Wołodymyr Zełenski ogłosił otwarcie archiwów ukraińskich służb dotyczących zbrodni wołyńskiej i wydanie pozwoleń na prace poszukiwawcze oraz ekshumacyjne. To jedna z najtrudniejszych spraw w relacjach Warszawy i Kijowa, blokowana od lat.

W jednej z najbardziej zapalnych kwestii dzielących Polskę i Ukrainę może dojść do zwrotu. Jak podaje [TVN24](https://tvn24.pl/swiat/wolodymyr-zelenski-archiwa-dotyczace-wolynia-zostana-otwarte-st9147520), prezydent Ukrainy Wołodymyr Zełenski zapowiedział otwarcie archiwów swoich służb dotyczących tragicznych wydarzeń na Wołyniu.

## Co zapowiedział Zełenski

Chodzi o dokumenty przechowywane przez Służbę Bezpieczeństwa Ukrainy oraz Służbę Wywiadu Zagranicznego Ukrainy, odnoszące się, jak to ujęto, do tragicznych wydarzeń na Wołyniu w XX wieku. Prezydent zapowiedział ich udostępnienie.

Drugą częścią deklaracji jest, jak podaje [Polsat News](https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2026-07-17/przelomowa-decyzja-ukrainy-w-sprawie-wolynia-zelenski-otworzymy-archiwa/), przyznanie znacznej liczby pozwoleń na prace poszukiwawcze i ekshumacyjne. To właśnie brak zgody na poszukiwania i godne pochówki polskich ofiar był przez lata jednym z głównych punktów spornych. Zełenski zadeklarował współpracę z Polską przy zwiększaniu możliwości prowadzenia takich prac.

## Gest w stronę Warszawy

Decyzje zapadły w kontekście rozmów o relacjach z Polską. Ukraiński prezydent podkreślił znaczenie polskiego wsparcia dla Kijowa po rosyjskiej inwazji i mówił o potrzebie dobrych, równoprawnych i wzajemnie korzystnych relacji sąsiedzkich. To wyraźna próba złagodzenia napięć, które w ostatnim czasie narastały wokół sposobu upamiętniania ukraińskiej partyzantki.

Zełenski zapowiedział też wsparcie dla ukraińskiego Instytutu Pamięci Narodowej oraz rozwój dialogu między społeczeństwami obu krajów.

## Dlaczego to takie ważne

Rzeź wołyńska to jedna z najgłębszych ran w historii polsko-ukraińskiej. W latach 1943–1944 na terenie ówczesnego województwa wołyńskiego, a potem Galicji Wschodniej, oddziały Ukraińskiej Powstańczej Armii dokonały masowych mordów na polskiej ludności cywilnej. Symbolem tych wydarzeń stała się tzw. krwawa niedziela z 11 lipca 1943 roku, gdy zaatakowano jednocześnie kilkadziesiąt polskich miejscowości.

Polscy historycy, m.in. z Instytutu Pamięci Narodowej, szacują liczbę ofiar na blisko 100 tysięcy, choć część zbiorowych grobów do dziś nie została odnaleziona ani zbadana. W polskim prawie wydarzenia te są kwalifikowane jako ludobójstwo.

## Spór, który wracał latami

Przez lata strona polska apelowała o dwie rzeczy: swobodny dostęp badaczy do ukraińskich archiwów oraz zgodę na poszukiwania i ekshumacje szczątków ofiar. Ukraina długo blokowała te prace, m.in. w reakcji na demontaż niektórych upamiętnień po swojej stronie granicy. To sprawiało, że kwestia Wołynia wracała przy niemal każdym spotkaniu na wysokim szczeblu i kładła się cieniem na skądinąd bliskiej współpracy obu państw.

Zapowiedź Zełenskiego, jeśli zostanie zrealizowana, może odblokować to, o co Warszawa zabiegała od lat. Kluczowe będzie jednak, jak deklaracje przełożą się na konkretne decyzje administracyjne i realne prace w terenie.

## Źródła

- [Wołodymyr Zełenski: archiwa dotyczące Wołynia zostaną otwarte](https://tvn24.pl/swiat/wolodymyr-zelenski-archiwa-dotyczace-wolynia-zostana-otwarte-st9147520)
- [Przełomowa decyzja Ukrainy w sprawie Wołynia. Zełenski: Otworzymy archiwa](https://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2026-07-17/przelomowa-decyzja-ukrainy-w-sprawie-wolynia-zelenski-otworzymy-archiwa/)