---
title: "Polskie gminy czeka spirala demografii. Mniej ludzi, mniej pieniędzy"
description: "Do 2060 roku liczba mieszkańców Polski może spaść z 38 do około 31 milionów. Dla samorządów to podwojenie liczby najmniejszych gmin i spadek dochodów podatkowych w niemal wszystkich z nich. Problem w tym, że koszty utrzymania infrastruktury pozostają stałe."
category: "Gospodarka"
category_url: https://relacja24.pl/kategoria/gospodarka
author: "Tomasz Wiśniewski"
published: 2026-07-04T04:20:15.000Z
updated: 2026-07-04T04:20:15.000Z
canonical: https://relacja24.pl/artykul/polskie-gminy-depopulacja-finanse
tags: ["gospodarka", "demografia", "samorządy", "gminy", "finanse publiczne"]
---
# Polskie gminy czeka spirala demografii. Mniej ludzi, mniej pieniędzy

Do 2060 roku liczba mieszkańców Polski może spaść z 38 do około 31 milionów. Dla samorządów to podwojenie liczby najmniejszych gmin i spadek dochodów podatkowych w niemal wszystkich z nich. Problem w tym, że koszty utrzymania infrastruktury pozostają stałe.

Kurczenie się liczby mieszkańców to jedno z największych, choć powolnych, wyzwań dla polskiego państwa. Najmocniej odczują je samorządy.

## Prognoza: o kilka milionów mniej

Jak podaje [Bankier.pl](https://www.bankier.pl/wiadomosc/Polskie-gminy-czeka-trudna-przyszlosc-Mniej-mieszkancow-mniej-pieniedzy-9159535.html), powołując się na prognozy Eurostatu, ONZ i GUS, do 2060 roku liczba mieszkańców Polski spadnie z obecnych około 38 milionów do mniej więcej 30,9–31,2 miliona. To ubytek rzędu kilku milionów osób. Zmieni się też struktura wieku: odsetek osób w wieku poprodukcyjnym ma wzrosnąć z 23,8 proc. do 35,5 proc.

## Coraz więcej maleńkich gmin

Skutki najlepiej widać na poziomie lokalnym. Odsetek gmin liczących poniżej 5 tysięcy mieszkańców ma wzrosnąć z 29,2 proc. do 46,7 proc. — czyli niemal połowa gmin będzie bardzo mała. Mniejsza populacja to słabszy potencjał gospodarczy i mniej podatników.

## Nożyce: dochody w dół, koszty w miejscu

Najpoważniejszym problemem jest rozjazd między dochodami a kosztami. Prognozy wskazują, że dochody z PIT spadną w ponad 95 proc. gmin. Tymczasem koszty się nie kurczą proporcjonalnie — jak wylicza Bankier, około 23,8 proc. bieżących wydatków samorządów to koszty w praktyce stałe: utrzymanie dróg, wodociągów, kanalizacji, oświetlenia i budynków publicznych. Te wydatki trzeba ponosić niezależnie od tego, ilu mieszkańców zostało.

## Co dalej

Część gmin już próbuje reagować — wprowadzając np. pakiety prorodzinne, by przyciągnąć i zatrzymać młodych. To jednak działania doraźne. Systemowo problem prowadzi do dyskusji o reformie finansowania samorządów: czy obecny model subwencji i udziałów w podatkach uwzględnia kurczenie się i starzenie populacji.

## Dlaczego to ważne

Kondycja gmin przekłada się wprost na codzienne życie: stan dróg, dostępność szkół, przedszkoli, transportu i opieki. Jeśli dochody będą spadać, a koszty stałe zostaną, najbardziej zagrożonym samorządom grozi ograniczanie usług lub problemy z zadłużeniem. To wyzwanie, które będzie narastać przez kolejne dekady i wymaga decyzji już dziś.

## Źródła

- [Polskie gminy czeka trudna przyszłość. Mniej mieszkańców, mniej pieniędzy](https://www.bankier.pl/wiadomosc/Polskie-gminy-czeka-trudna-przyszlosc-Mniej-mieszkancow-mniej-pieniedzy-9159535.html)